Wat was het afgelopen jaar weer een feest voor het oor. Er kwamen zo veel goede podcasts uit, dat het zonde zou zijn om er slechts een top tien van te maken. Daarom de beste podcasts van 2021, in zeven opmerkelijke thema’s.

Geloof en sektes

Een soort God

De nu 72-jarige kungfuleraar René L. leidde jarenlang een sekte, waarin hij zijn volgelingen stelselmatig vernederde en aftuigde. De vrouwelijke leden werden ook seksueel misbruikt.

Volkskrantjournalisten Anneke Stoffelen en Simone Eleveld wonnen het vertrouwen van vijf voormalige leden van de groep. Hun podcast Een soort god voegt veel toe aan de pijnlijke en soms sensationele nieuwsberichten over de zaak. De slachtoffers beschrijven hoe ze eerst werden gepaaid en later gekleineerd, en waarom ze vijftien jaar lang in de greep van de sekteleider bleven. De journalisten gingen ook bij René zelf langs, die ze uitgebreid te woord stond. Hij verloor een kort geding om publicatie van deze saillante aflevering tegen te houden. Lees meer over de podcast.

luister ook

The Turning

Nonnen die in de voetsporen van Moeder Teresa treden worden onderworpen aan een onmenselijk regime van zelfkastijding.

House of Prayer

Anna stichtte haar eigen religieuze sekte. Haar volgelingen waren veelal verschoppelingen die nergens anders terecht konden: alleenstaande moeders, ex-gevangenen en verslaafden.

Madness of Two

De diepreligieuze beautyqueen Lori draaide samen met haar vijfde echtgenoot Chad compleet door. Een spoor van leugens en lijken leidde uiteindelijk naar Hawaii.

Schurkenstaten

544 days

De Iraanse correspondent voor The Washington Post Jason Rezaian werd in 2016 samen met zijn vrouw opgepakt en opgesloten in een smerige isolatiecel. Dagelijks werd hij verhoord, want het Iraanse regime dacht dat hij een spion voor de CIA was. 

Rezaian vertelt zelf het hele verhaal in deze aangrijpende nieuwe podcast. Dat doet hij vaak aanstekelijk en vol humor, al zat hij in een afschuwelijke situatie. Hoe het afliep weten we dus al, maar welke krachten er nodig waren om hem vrij te krijgen, leer je in dit meeslepende verhaal. 

luister ook

Hooked

De schurk in dit verhaal is niet de hoofdpersoon en ex-bankrover Tony Hathaway, maar het farmaceutische bedrijf dat de pijnstiller Oxycontin op de markt bracht. Net als vele andere Amerikanen raakte Tony verslaafd nadat hij het middel door een dokter kreeg voorgeschreven. Langzaam gleed hij af van vliegtuigingenieur tot heroinespuitende crimineel.

The Line

Dan Taberski (bekend van Missing Richard Simmons) onderzoekt de grens tussen heldhaftige soldaat en gevaarlijke schietgrage bruut in een onderzoek naar misstanden bij de militaire elite-eenheid Navy SEALs.

The Lazarus Heist

Geraffineerde Noord-Koreaanse hackers pleegden in 2014 een cyberaanval op filmbedrijf Sony. Maar dit is niet hun enige kraak. Deze tiendelige podcast van de BBC vertelt hoe ze een miljard dollar stalen van een van de armste landen ter wereld.

Hogeschooljournalistiek uit de lage landen

De Deventer Mediazaak

Ongetwijfeld de grootste Nederlandstalige podcasthit van het jaar, en volkomen terecht. Documentairemaker Annegriet Wietsma pluist uit wat de discutabele rol van de media was in de veelbesproken Deventer moordzaak. Bovendien doet Michael de Jong, die jarenlang vals beschuldigd werd, voor het eerst zijn verhaal. Luisteraars die de kwestie destijds hebben gevolgd worden geconfronteerd met het frame waar ook zij in waren gaan geloven. Podcastfans die destijds te jong waren om de zaak mee te krijgen, leren een belangrijke les over de manier waarop verhalen een loopje kunnen nemen met de waarheid, en hoe gretig media en publiek daarmee aan de haal kunnen gaan. Lees meer over de podcast.

luister ook

Gefixt

Matchfixing is wijdverbreid in ons land. Op wedstrijden die hier niet eens op televisie te zien zijn worden soms honderdduizenden euro’s ingezet. NOS-journalisten Ben Meindertsma en Guido van Gorp stortten zich een halfjaar op het dossier, met indrukwekkend resultaat.

Het geheim van Rijswijk

Schietpartij op een Rijswijks industrieterrein blijkt een vergismoord in opdracht van een Surinaamse legerleider. NRC-journalist Anna Korterink heeft een persoonlijke band met deze zaak uit 1985 en gaat zorgvuldig en dapper te werk.

Lijkt saai, is fascinerend

9/12

Dan Taberski (daar is hij weer) onderzoekt het Amerika na de aanslagen van 11 september. Hebben we daar nog behoefte aan? Wel als hij het doet, blijkt uit deze mooie zesdelige serie. Taberski heeft de gave om een bekend, soms zelfs uitgekauwd fenomeen uit de (pop)cultuur te nemen en die op een zorgvuldige manier in de tijdgeest te plaatsen. Na het luisteren heb je daardoor echt het idee dat je de wereld om je heen iets beter begrijpt. 

In 9/12 past hij die aanpak toe op Amerika's collectieve trauma. Dankzij de goede persoonlijke verhalen en verrassend veel humor voegt deze serie toch weer iets toe aan de terugblikmedia.

luister ook

Nice try

In het tweede seizoen van Nice Try richt Avery Trufelman zich op het huishouden. Onderwerpen als de deurbel, het matras en het toilet komen voorbij. Als dit je nog niet heeft overtuigd, dan ken je Avery nog niet. Ze heeft een prachtige stem en is een van de beste verhalenvertellers uit de podcast-game.

Kassiewijle

De dood is misschien niet per se saai, maar over het algemeen wel iets om te vermijden. Maar wie deze podcast van Laura Stek en Babs Bakels overslaat doet zichzelf tekort. Leerzaam, humoristisch en ontroerend.

In het hoofd van de crimineel

Bad Bad Thing

Jennair filmde zichzelf op momenten van de diepst mogelijke wanhoop. Ze is erachter gekomen dat haar man Mark een affaire heeft en stikt bijna van verdriet. Het is bijna niet om aan te horen, maar toch blijf je ademloos luisteren. Vooral als je hoort wat er daarna gebeurde. Want Jennair zou eerst de vrouw met wie Mark een affaire had neerschieten en daarna zichzelf. Haar weduwnaar werkte ook mee aan deze overrompelende podcast.

luister ook

West Cork

De Franse Sophie Toscan du Plantier werd in 1996 vermoord in de buurt van haar vakantiehuis in de afgelegen Ierse streek West Cork. Het echtpaar Jennifer Forde en Sam Bungey onderzoeken de nooit opgeloste moord en leren ook de man die al die tijd de hoofdverdachte is gebleven goed kennen.

Do You Know Mordechai

Toen Arya na haar scheiding via een datingapp een leuke nieuwe man ontmoette, was haar vriendin Kathleen heel blij voor haar. Tot deze Mordechai de hele boel bij elkaar bleek te liegen. Kathleen spoort Mordechai op en voelt hem aan de tand.

I'm not a monster

Werd ze gedwongen door haar geradicaliseerde echtgenoot, of was het haar drang naar avontuur die de Amerikaanse Sam Sally in Syrië deed belanden? De Britse journalist Josh Baker deed vier jaar onderzoek.

Betaalde seks

Operator

Presentator Tina Horn, voormalig sekswerker en journalist, duikt in de wereld van de 06-lijnen in de jaren negentig. In Operator hoor je het allemaal: de vrouwen (en een enkele man) die werden ingehuurd voor dit werk, de mannen die er rijk van werden, de nerd die de ingenieuze techniek ontwierp waarmee een telefoonseksimperium kon worden opgebouwd en de pogingen om deze toegankelijke porno te verbieden.

In de verkeerde handen had een podcast over dit onderwerp rampzalig ranzig kunnen uitpakken, maar Operator is verrassend gedegen journalistiek.

luister ook

Welcome to your fantasy

Datzelfde geldt voor deze podcast van onderzoeksjournalist, historica en fitnessinstructeur Natalia over het Chippendales-imperium. Achter de glimmende borstspieren, armen als staalkabels en opbollende g-strings blijkt een duister verhaal over macht, drugs, geld en moord schuil te gaan.

Power - Hugh Hefner

Hugh Hefner is dan misschien wel een vieze ouwe bok in een badjas, maar zijn Playboy was ooit een spraakmakend tijdschrift waar grote literaire schrijvers in publiceerden. Hoe bedacht Hefner Playboy en het bijbehorende imperium en hoe was het om daar te werken? In deze fijne podcast wordt Hugh zowel geprezen als verguisd.

Onderbelicht

The Just Enough Family

Liz Steinberg groeide op in weelde. Dankzij het zakeninstinct van haar oom Saul was haar familie in korte tijd schathemeltjerijk geworden. Toen lanceerde ze ook nog een enorm succesvol merk in positiekleding. Alles ging perfect, tot alles ineens instortte. Aan haar goede vriendin, de beroemde schrijver Ariel Levy, vertelt ze het hele verhaal, en veel van haar familieleden (allemaal geweldige vertellers) komen ook aan het woord. 

Smakelijke details vliegen rond, over het personeel, de belachelijk grote huizen en feesten. Over moeder Kathy, wier leven bestond uit winkelen, maar die een schrikbewind voerde over haar dochters. Deze podcast lijkt soms wel een heel lange aflevering van een realitysoap, maar dan op New Yorker-niveau. Smullen.

luister ook

Finding Natasha

Midden jaren zeventig ging Debbie als Engelse uitwisselingsstudent naar de wereldberoemde balletacademie in Leningrad (nu Sint Petersburg). Maar haar droom bleek een nachtmerrie. De enige die op de balletschool naar haar omkeek was een zekere Natasha. Vijftig jaar later gaat haar zoon Jake Warren op zoek naar haar.

Sara's Mysteries

De jonge theatermaker gaat samen met kinderen op pad om raadselen uit hun leven op te lossen. Het bekende podcastrecept, maar zelden zo charmant uitgevoerd. Leuk voor alle leeftijden.

Meer tips

Heb je zin in nog meer tips? Bekijk ons lijstje met de beste misdaadpodcasts van dit jaar, de vetste fictiepodcasts van dit jaar en onze ultieme griezellijst.

Wil je meer luisteren over oplichters? Voor ons dubbelnummer van dit jaar maakten wij een lijstje met podcasts over de meest duistere oplichters.

En voor als je er echt geen genoeg van kan krijgen tippen wij samen met een expert elke week een interessante serie, spannende film of meeslepende podcast in de VPRO Koos Podcast.