wil jij een verhaal dat verder gaat?

help ons vooruit!

Cadeautje!

Je leest dit artikel gratis. Wil je meer van de VPRO Gids? Neem een abonnement. Nu 12 weken voor slechts 10 euro. Ik wil meer lezen →

Zomergasten 2020 #5 Carola Schouten

Maarten van Bracht. Foto’s Diederick Bulstra

Janine Abbring presenteert dit jaar voor het vierde seizoen op rij VPRO Zomergasten. De vijfde gast die zij ontvangt is minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit Carola Schouten.

‘“Dienen” is een woord dat vaak terugkomt bij mij’
– de Volkskrant, 10 mei 2019

Biografie

Cornelia Johanna (Carola) Schouten (1977, Den Bosch) groeide op op een boerderij en studeerde bedrijfskunde aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Ze was vanaf 2000 ambtenaar op Sociale Zaken en Werkgelegenheid en vanaf 2006 medewerker financiën en sociale zaken voor de ChristenUnie in de Tweede Kamer. In 2011 werd ze namens de CU lid van de Tweede Kamer nadat partijgenoot André Rouvoet de politiek had verlaten. Schouten trad in oktober 2017 als minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit én vicepremier toe tot het kabinet-Rutte III. Ze kreeg te maken met lastige dossiers, waaronder fraude met fosfaatrechten door melkveehouders en het verbod op pulskorvisserij, maar vooral met wat de stikstofcrisis is gaan heten.

Privé

De ouders van Carola Schouten hadden een melkveebedrijf in het Noord-Brabantse dorp Giessen, in het Land van Heusden en Altena. Haar vader verongelukte toen Carola negen was. Samen met haar twee zusjes hielp zij hun moeder het bedrijf draaiende te houden, maar het moest uiteindelijk worden verkocht. Tijdens haar studie bedrijfskunde in Rotterdam werd Schouten moeder, ze voedde haar zoon alleen op. Op de website van de Erasmus Universiteit Rotterdam (eur.nl) noemde ze haar studie ‘de mooiste tijd van mijn leven’. De jaarclub van Schouten komt nog elk jaar bijeen. Haar zoon studeert inmiddels ook bedrijfskunde. Schouten: ‘Ik heb geen partner nodig om mijn leven invulling te geven. Dat lukt mij zelf wel.’ (de Volkskrant, 10 mei 2019)

Minister

Schouten schreef in 2017 namens de CU mee aan het regeerakkoord en werd de jongste minister in het kabinet-Rutte III. ‘Ik wil de internationale koppositie van de agrarische sector verstevigen, natuur en landbouw nog meer met elkaar verbinden en tegelijkertijd de economische positie van onze boeren verbeteren.’ (rijksoverheid.nl)
Deze ambitie laat zich niet zomaar verwezenlijken. Schouten is voor kringlooplandbouw, verbetering van dierenwelzijn en minder stikstof, maar door de benodigde maatregelen vrezen boeren voor inkomstenderving en hun voortbestaan; de landbouwsector is met 45 procent de grootste stikstofvervuiler. Het kabinet had in 2017 al 180 miljoen vrijgemaakt voor een opkoopregeling voor varkenshouders, maar pas na tussenkomst van de hoogste rechter in 2019 werd het kabinet gedwongen om echt maatregelen te nemen. Schouten kwam met de Spoedwet aanpak stikstof, tot ongenoegen van de agrarische lobby. De boerenprotesten volgen elkaar nu op. De commissie-Remkes adviseerde om nog veel meer maatregelen te treffen. Schouten: ‘Het duurt lang om een manier van produceren die al vijftig jaar gewoon is om te draaien. En we zitten ook nog in een Europees krachtenveld.’ (de Volkskrant, 10 mei 2019)

Boerenverstand

Een van de maatregelen is het verminderen van eiwitten in veevoer. Boeren vrezen voor minder melk en ziekten. Veehouder Adrion van Beek: ‘Carola Schouten is dochter van een boer, maar ze is geen boerendochter. Ze heeft weinig meegekregen van hoe het er op een boerderij aan toe gaat. Want hoe hou je de koeien in de benen met zo’n maatregel?’ (NRC Handelsblad, 14 juli jl.)

Het zweet uws aanschijns

De ouders van Schouten stemden GPV, een van de voorlopers van de ChristenUnie. Schouten is lid van de Gereformeerde Kerken vrijgemaakt. Haar leven staat in het teken van hard werken, dienstbaarheid en beschikbaar zijn als er een beroep op haar wordt gedaan. ‘Ik ben uiteindelijk de strengste criticus voor mezelf. (…) Als ik een fout maak kan ik mezelf echt geselen. Ik ben genadeloos voor mezelf.’ (de Volkskrant, 10 mei 2019)

Tegen tegenstellingen

Carola Schouten, na haar aantreden als minister in 2017: ‘Een zin die mij uit het hart is gegrepen staat in de inleiding van het regeerakkoord: “We zijn vóór verschillen, maar tegen tegenstellingen.”’ (rijksoverheid.nl)

Cadeautje!

Je leest dit artikel gratis. Wil je meer van de VPRO Gids? Neem een abonnement. Nu 12 weken voor slechts 10 euro. Ik wil meer lezen →

Kamerlid

Pas aangetreden, opperde Schouten de Griekse schulden te herstructureren en deels kwijt te schelden. Ze werd in 2011 meteen verkozen tot ‘politiek talent van het jaar’, een titel die ze onaangenaam vond. In de fractie rees haar ster snel. In 2015 leidde ze in de zogeheten commissie-Stiekem het onderzoek naar het lekken van geheime informatie. Ten tijde van de ‘constructieve oppositie’ tegen kabinet-Rutte II konden Wouter Koolmees (D66) en Schouten het goed met elkaar vinden. Ze carpoolden vanuit Rotterdam naar het Binnenhof. Op het balkon van Koolmees’ werkkamer rookten ze sigaretten en losten als secondanten problemen op.

Keuzefilm

De keuzefilm van Carola Schouten, die meteen na VPRO Zomergasten wordt uitgezonden, is de met prijzen overladen documentaire For Sama (2019). Daarin laat de Syrische burgerjournalist Waad al-Kateab van binnenuit zien hoe Assad, met hulp van Russische bommenwerpers, het verzet in rebellenbolwerk Aleppo probeert te breken. Al-Kateabs verslag begint in 2011, wanneer ze achttien jaar is, en eindigt op 21 december 2016, wanneer ze met haar man en pasgeboren dochter Sama gedwongen wordt Aleppo te verlaten. (lees hier het interview van VPRO Cinema met Al-Kateab.)

De interviews uit VPRO Zomergasten zijn ook terug te luisteren als podcast: vpro.nl/programmas/zomergasten/luister/podcasts.

VPRO Zomergasten
NPO 2, zondag 16 augustus 20.20-23.25 uur

Zomergastfilm: For Sama
NPO 2, zondag 16 augustus 23.25-1.06 uur

terug naar de gids