VPRO Gids 4

28 januari t/m 3 februari
Pagina 74 - ‘Namen boven water krijgen’

Namen boven water krijgen

Merel van Ommen ,

Forensisch onderzoeker Hans Geldof doet zeventig jaar na dato een allerlaatste poging de anonieme slachtoffers van de Watersnoodsramp weer een naam te geven. 

De NOS doet vanochtend op NPO 1 live verslag van de herdenking van de Watersnoodramp in Ouwerkerk, de plaats waar het laatste stroomgat werd gedicht . Op het tweede net volgen ’s avonds een terugblik en extra reportages.

Voor de Zeeuwse Hans Geldof is de herdenking er eentje als vanouds. Ook dit jaar geeft hij in het Watersnoodmuseum in Ouwerkerk een presentatie over een onderwerp dat hem na aan het hart ligt: de ruim honderd van de meer dan achttienhonderd slachtoffers van wie de lichamen nooit geïdentificeerd zijn. Als forensisch onderzoeker bij politie Zeeland-West-Brabant hoopt hij daar mogelijk ook nu nog verandering in te brengen, vertelt hij in de podcast De vermisten van ’53 (2023) van de PZC en het AD.

De tijd dringt?

Hans Geldof: ‘Tijdens mijn opleiding kwam ik erachter dat er in Zeeland heel veel onbekende, zogenaamde “nomen nescio”-graven zijn. Het overgrote gedeelte is gelinkt aan 1953. Dat is voor mij het startschot geweest om mij in deze zaak vast te bijten. De afgelopen tien jaar heb ik heel expliciet aandacht gevraagd voor de eerste generatie van familieleden die nog steeds vermist worden. Hun DNA biedt namelijk de beste kans een “match” te vinden.’

Lastig werk?

‘Ja, want veel van hen zijn inmiddels overleden. Bovendien vindt deze generatie het moeilijk te praten over wat er is gebeurd; het zijn traumatische ervaringen geweest. Gelukkig trekken hun kinderen en kleinkinderen wél aan de bel. Dankzij hun vragen zijn verhalen losgekomen die sommige ouderen al jaren voor zich hielden. Per 1 april ga ik met pensioen: met mijn medewerking aan de podcast hoop ik alles te hebben gedaan wat in mijn vermogen ligt de feiten boven water te krijgen.’

Dat lukt?

‘Binnen Zeeland zijn er 3,5 matches – van twee mannen uit Serooskerke weten we niet precies wat de familierelatie is. Twee jaar geleden hadden we er twee op Terschelling, en onlangs kreeg ik een melding van slachtoffers van een scheepsramp op de Noordzee. Het is monnikenwerk – match voor match –, maar het is het waard. Iemand was in tranen toen ik hem vertelde dat we het lichaam van zijn moeder hadden geïdentificeerd. Dat raakt.’

Wat betekent de ramp anno 2023?

‘Het leeft nog steeds enorm in de regio. Bij sommige mensen komen er herinneringen naar boven als het windkracht acht is: stel dat de wind samenkomt met de springvloed? Hier weten we: de zee valt niet te beteugelen.’